السيد محمود الهاشمي الشاهرودي

598

فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى)

حيات انسانها وجامعه بشرى بر شمرده است ؛ زيرا حكم قصاص ، افراد را از ارتكاب جنايت قتل وهر نوع آسيب رساندن به انسانهاى بىگناه باز مىدارد . سبب قصاص : سبب ثبوت قصاص ، جنايت عمدى است ( - - ) جنايت ) . بنابر اين ، در جنايت غير عمدى دية ثابت مىشود . بنابر قول مشهور ، سرايت جنايت نيز ضمان آور ودر آن قصاص ثابت است ، مانند آنكه جانى ، انگشت دست مسلمانى را به عمد قطع كند وبر اثر آن كف دست أو نيز آسيب ببيند واز بين رود . در اين صورت ، قصاص در كف دست جانى ثابت مىشود ( - - ) سرايت ) . اجازه حاكم در قصاص : آيا اجراى قصاص در موارد ثبوت آن ، منوط به اجازه ونظر حاكم شرع است يا نه ؟ مسئله محل اختلاف است . قول دوم به أكثر فقها نسبت داده شده است . 4 بنابر قول نخست ، اگر كسى بدون اذن حاكم مبادرت به قصاص كند ، تعزير ( - - ) تعزير ) مىشود . اجرت اقامه قصاص : به قول مشهور ، اجرت اقامهء قصاص از بيت المال پرداخت مىشود . 5 در صورت عدم امكان پرداخت اجرت از بيت المال ، آيا اجرت اجراى قصاص بر عهده قصاص كننده ( ولىّ دم در قصاص نفس ومجنىّ عليه در قصاص طرف ) است يا بر عهدهء جانى ؟ مسئله محل اختلاف است . 6 آيا جانى براي كاهش احساس درد هنگام قصاص ، مىتواند قبل از اجراى حكم ، از داروهاى بي حس كننده استفاده كند يا نه ؟ مسئله اختلافى است . 7 آيا قصاص در موارد وجود شبهه ساقط است يا نه ؟ اختلاف است ( - - ) قاعده درء ) . حق قصاص از حقوق الناس وقابل اسقاط ونيز قابل نقل وانتقال از راه ارث است ( - - ) حق ) . ( - - ) آلات قصاص ) ( - - ) آية قصاص )

--> ( 1 ) . جواهرالكلام 42 / 7 ( 2 ) . جواهرالكلام 42 / 7 ( 3 ) . بقره / 179 ( 4 ) . مسالك الأفهام 15 / 229 ؛ جواهر الكلام 42 / 286 - 288 ( 5 ) . الخلاف 5 / 205 ؛ كتاب السرائر 3 / 414 ؛ تلخيص الخلاف 3 / 158 ؛ مسالك الأفهام 15 / 236 ؛ جواهر الكلام 42 / 300 ( 6 ) . مسالك الأفهام 15 / 236 ؛ جواهر الكلام 42 / 300 ( 7 ) . القصاص على ضوء القرآن والسنة 3 / 138 ؛ مهذب الاحكام 29 / 14 ؛ ما وراء الفقه 9 / 126 ؛ استفتائات ( بهجت ) 4 / 476 ؛ جامع الاحكام ( صافي ) 2 / 369 ؛ مجلة فقه أهل البيت ؛ شماره 13 / 17 .